Negative Income Tax (ภาษีเงินได้ติดลบ) คืออะไร และทำไมมนุษย์เงินเดือนควรรู้?
- Hyperwork Thailand

- 2 ก.ย. 2568
- ยาว 2 นาที

ภาษีเงินได้ติดลบคืออะไร และทำไมมนุษย์เงินเดือนควรรู้?
เมื่อพูดถึง “ภาษี” ภาพในหัวของพนักงานเงินเดือนส่วนใหญ่คือการถูกหักเงินเดือนทุกเดือนเพื่อส่งให้รัฐ แต่หากมีระบบใหม่ที่คนรายได้น้อยไม่ต้องจ่ายภาษี แถมยัง ได้เงินโอนกลับเข้าบัญชี เพื่อช่วยประคับประคองการใช้ชีวิต จะเป็นอย่างไร?
นี่คือแนวคิดของ Negative Income Tax (ภาษีเงินได้ติดลบ) ที่กำลังถูกหยิบขึ้นมาพิจารณาในประเทศไทย โดยกระทรวงการคลังคาดว่าจะมีการนำมาทดลองและอาจเริ่มใช้จริงในปี 2570 หากสำเร็จ นี่จะถือเป็น นโยบายภาษีใหม่ไทย ที่พลิกโฉมระบบสวัสดิการและการเสียภาษีสำหรับพนักงานเงินเดือน
ระบบนี้มีจุดประสงค์หลักเพื่อ ลดความเหลื่อมล้ำทางรายได้ และ รัฐบาลช่วยเหลือผู้มีรายได้น้อย โดยตรง ผ่านกลไกภาษีที่ง่ายต่อความเข้าใจ
หลักการทำงานของ Negative Income Tax
Negative Income Tax ไม่ใช่เรื่องซับซ้อน หากสรุปง่าย ๆ สามารถแบ่งออกได้เป็น 3 ช่วงหลัก
Phase in – รายได้ต่ำกว่าเกณฑ์ รัฐจะช่วยจ่ายเสริม ยิ่งคุณมีรายได้มากขึ้น รัฐบาลจะโอนเงินเพิ่มขึ้นตามสัดส่วน
Plateau – เมื่อรายได้ถึงเกณฑ์ที่กำหนด การช่วยเหลือจะคงที่ ไม่เพิ่มหรือลด
Phase out – หากรายได้สูงเกินกว่าที่กำหนด การช่วยเหลือจะลดลงจนหยุด และเข้าสู่ระบบภาษีปกติ

ตัวอย่างสมมติ:
เกณฑ์รายได้ขั้นต่ำ = 15,000 บาท
อัตราชดเชย = 50%
คุณมีรายได้ = 10,000 บาท
รัฐจะช่วยโอน = (15,000 − 10,000) × 50% = 2,500 บาท
ผลลัพธ์คือคุณมีรายได้รวม = 12,500 บาท แม้จะยังไม่ถึงเกณฑ์เต็ม แต่ก็จะทำให้ชีวิตการเงินของคนทำงานมั่นคงขึ้น

ข้อดีของ Negative Income Tax ต่อมนุษย์เงินเดือน
1. ลดความเหลื่อมล้ำทางรายได้
Negative Income Tax ออกแบบมาเพื่อลดช่องว่างระหว่างผู้ที่มีรายได้สูงกับผู้ที่มีรายได้น้อย โดยเฉพาะในช่วงเริ่มต้นชีวิตการทำงาน ที่เงินเดือนไม่สูงพอครอบคลุมค่าครองชีพ
2. ระบบสวัสดิการที่ตรงกลุ่มและมีประสิทธิภาพ
แทนที่รัฐจะกระจายงบประมาณไปหลายโครงการซ้ำซ้อน รัฐสามารถใช้ ระบบภาษีใหม่ประเทศไทย ในการช่วยเหลือผู้ที่สมควรได้รับโดยตรง
3. เพิ่มแรงจูงใจให้ทำงานมากขึ้น
ในช่วง Phase in รายได้ที่เพิ่มขึ้นจะทำให้ได้รับเงินช่วยเหลือเพิ่มด้วย ต่างจากสวัสดิการบางรูปแบบที่ยิ่งทำงานยิ่งเสียสิทธิ์
4.พนักงานเงินเดือนเข้าใจง่าย
ไม่ต้องกรอกฟอร์มสวัสดิการหลายใบ เพียงแค่ยื่นภาษีปกติ ระบบจะคำนวณให้อัตโนมัติว่าใครควรได้รับการช่วยเหลือ
ข้อพิจารณาและข้อเสีย ของ Negative Income Tax
1. ต้องมีฐานข้อมูลรายได้ที่แม่นยำ
ทุกคนต้องยื่นภาษี แม้รายได้ต่ำหรือไม่มีรายได้ เพื่อให้รัฐตรวจสอบและโอนเงินได้ถูกต้อง
2. งบประมาณรัฐเพิ่มขึ้น
แม้บางงานวิจัยชี้ว่า NIT ใช้งบ “มีประสิทธิภาพกว่า” สวัสดิการแบบเดิม แต่ยังต้องพิจารณาความคุ้มค่าในระยะยาว
3. เสี่ยงต่อแรงจูงใจในการพัฒนาตนเอง
หากออกแบบ Phase out ไม่ดี อาจทำให้บางคนเลือกหยุดทำงานเพิ่มเพื่อรักษาสิทธิ์ชดเชย
4. ไม่ครอบคลุมบางครอบครัว
ครอบครัวที่ไม่มีผู้ทำงาน อาจไม่ได้รับประโยชน์ เพราะระบบผูกกับรายได้ผู้ยื่นภาษี

Negative Income Tax ในประเทศไทย: กำลังไปถึงไหน?
ปัจจุบัน กระทรวงการคลังได้ตั้ง คณะกรรมการปฏิรูปภาษี ศึกษาการนำ Negative Income Tax มาใช้ โดยมีเป้าหมายสำคัญ 3 ด้าน
ปรับโครงสร้าง สวัสดิการรัฐบาลไทย ให้ทันสมัย
ลดความเหลื่อมล้ำ และดูแลแรงงานนอกระบบ
วางฐานข้อมูลกลาง (Data Lake) ให้สามารถตรวจสอบรายได้-สวัสดิการได้แบบเรียลไทม์
รัฐบาลตั้งเป้าว่าอาจเริ่มนำมาใช้จริงได้ในปี 2570
ตัวอย่างประเทศที่มีระบบใกล้เคียง
สหรัฐอเมริกา: มี Earned Income Tax Credit (EITC) ที่ทำงานคล้าย NIT
แคนาดา: ใช้เครดิตภาษีคืนเงินให้ผู้มีรายได้น้อย
ฟินแลนด์: ทดลองระบบรายได้พื้นฐาน (Basic Income) พบว่าช่วยเพิ่มความสุขและความมั่นคง แต่ต้องใช้งบประมาณสูง
ผลกระทบที่คาดว่าจะมีต่อพนักงานเงินเดือนไทย
พนักงานเงินเดือนรายได้น้อย – จะมีเงินชดเชยเข้าบัญชีโดยตรง ช่วยลดความกดดันค่าครองชีพ
คนทำงานบริษัท – เข้าใจระบบภาษีง่ายขึ้น ไม่ต้องกังวลเรื่องสิทธิ์สวัสดิการหลายประเภท
นายจ้างและฝ่าย HR – อาจต้องปรับแผนสวัสดิการพนักงานให้สอดคล้องกับนโยบายรัฐ
สังคมโดยรวม – ลดความเหลื่อมล้ำ เพิ่มความมั่นคงทางเศรษฐกิจในระยะยาว
มุมมองของ Hyperwork
ในฐานะ Recruitment Agency Thailand ที่ทำงานใกล้ชิดกับทั้งบริษัทต่างๆและผู้สมัคร เรามองว่า Negative Income Tax จะเป็นอีกหนึ่งก้าวใหญ่ของ การปฏิรูปภาษีไทย เพราะมันไม่ได้เป็นเพียงเรื่องการเงินส่วนบุคคล แต่ยังสะท้อนถึงการพัฒนาระบบ Workforce Management และ HR Trends Thailand ที่จะกำหนดทิศทางตลาดแรงงานในอนาคต
สำหรับ พนักงานเงินเดือน การเข้าใจนโยบายนี้ตั้งแต่วันนี้คือการเตรียมตัวต่อการเปลี่ยนแปลง เพราะ Negative Income Tax อาจเป็นตัวช่วยสร้าง Work-Life Balance Thailand ให้ดีขึ้นในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า
หาตำแหน่งงานที่เหมาะกับคุณ ปรึกษาเราได้เลย
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
Q1: Negative Income Tax คืออะไร? A1: คือระบบที่ผู้มีรายได้ต่ำกว่าเกณฑ์ได้รับเงินช่วยเหลือจากรัฐแทนที่จะเสียภาษี
Q2: Negative Income Tax ต่างจากสวัสดิการรัฐทั่วไปยังไง? A2: ระบบนี้ใช้ฐานภาษีเป็นตัวกลาง ไม่ต้องลงทะเบียนหลายโครงการ รัฐจ่ายตรงถึงผู้มีสิทธิ์
Q3: Negative Income Tax จะเริ่มใช้ในไทยเมื่อไหร่? A3: กระทรวงการคลังคาดว่าจะเริ่มทดลองและอาจใช้จริงในปี 2570
Q4: ผลดีต่อมนุษย์เงินเดือนคืออะไร? A4: ลดภาระค่าใช้จ่าย เพิ่มแรงจูงใจในการทำงาน และทำให้รายได้สุทธิมั่นคงขึ้น
Q5: มีข้อเสียอะไรบ้าง? A5: ใช้งบประมาณสูง ต้องมีฐานข้อมูลรายได้ที่แม่นยำ และต้องออกแบบโครงสร้างไม่ให้คนพึ่งพิงเกินไป
External References
Finnomena. (2025, August 15). Negative income tax คืออะไร? ทำไมคนไทยทุกคนต้องยื่นภาษีเงินได้. Finnomena. https://www.finnomena.com/z-admin/negative-income-tax/
Benge, M. (2014, July 25). Negative income tax symposium presentation [PDF]. Fiscal Policy Office, Ministry of Finance, Thailand. https://www.fpo.go.th/main/getattachment/General-information-public-service/FPO-symposium/8515/NIT_Symposium_Benge_25-7-57.pdf.aspx
Anupinpong, P., Panichwong, W., Srisunthorn, S., & Lasaon, W. (2014, August 6). เงินโอน แก้จน คนขยัน (Negative income tax) [Conference presentation]. Fiscal Policy Office Annual Symposium: “เศรษฐกิจการคลังไทย: ความท้าทาย การปฏิรูป และความยั่งยืน,” Dusit Thani Hotel, Bangkok, Thailand. Fiscal Policy Office.
MIT Sloan School of Management. (2022, March 31). Negative income tax, explained. MIT Sloan Ideas Made to Matter. https://mitsloan.mit.edu/ideas-made-to-matter/negative-income-tax-explained
Wikipedia contributors. (2025, February 10). Negative income tax. In Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Negative_income_tax
Wikipedia contributors. (2025, January 15). Welfare trap. In Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Welfare_trap
Thai PBS World. (2023, August 6). Is Negative Income Tax viable for Thailand? Thai PBS World. https://world.thaipbs.or.th/detail/is-negative-income-tax-viable-for-thailand-/58651
Money & Banking. (2025, February 15). Thailand’s Finance Ministry considers Negative Income Tax policy. Money & Banking. https://en.moneyandbanking.co.th/2025/192886/
Nation Thailand. (2024, December 21). Finance Ministry to study negative income tax to cut inequality. Nation Thailand. https://www.nationthailand.com/business/economy/40054024
Kotak Life Insurance. (2022, September 14). What is negative income tax? Kotak Life. https://www.kotaklife.com/insurance-guide/savingstax/what-is-negative-income-tax
Greenback Expat Tax Services. (2023, November 20). Canada taxes vs. US taxes: Key differences explained. Greenback Tax Services. https://www.greenbacktaxservices.com/blog/canada-taxes-vs-us/




ความคิดเห็น